# Information Resource Development Policy

- Link: https://library.mju.ac.th/2022/acquisition-policy/
- Published: 2022-07-01T09:34:09+07:00
- Author: napatsakorn

## **นโยบายการพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ**⏎  **สำนักหอสมุด  มหาวิทยาลัยแม่โจ้**

สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยแม่โจ้มีภาระหน้าที่ในการจัดซื้อจัดหาทรัพยากรสารสนเทศประเภท
ต่าง ๆ ได้แก่ สิ่งพิมพ์ สื่อโสตทัศน์ และสื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่มีเนื้อหาเกี่ยวข้อง
สอดคล้อง และสนับสนุนหลักสูตรการเรียนการสอน การค้นคว้าวิจัยของมหาวิทยาลัยด้วยวิธี
การจัดซื้อ การขอรับบริจาค โดยมีอาจารย์/นักวิชาการ/นักวิจัย/ผู้เชี่ยวชาญ/นักศึกษา/
บุคลากร มีส่วนร่วมในการพิจารณาคัดเลือกหรือเสนอแนะรายชื่อทรัพยากรสารสนเทศสาขาวิชา
ต่าง ๆ หรือรายชื่อทรัพยากรสารสนเทศที่มีคุณค่า และเป็นประโยชน์เพื่อให้ห้องสมุดจัดหา
มาไว้ให้บริการ โดยเสนอรายชื่อผ่านทุกช่องทาง ได้แก่ ระบบเสนอซื้อออนไลน์ แบบเสนอราย
ชื่อหนังสือเพื่อการจัดซื้อ การเสนอรายชื่อทางโทรศัพท์ จดหมายอิเล็กทรอนิกส์ เฟซบุ๊ก

ด้านการรับบริจาคทรัพยากรสารสนเทศจำเป็นต้องมีเกณฑ์ที่ต้องรับรู้ร่วมกันทั้งผู้ให้และ
ผู้รับ ทั้งนี้เพื่อให้ทรัพยากรที่ได้รับมาสามารถสนับสนุนการเรียนการสอน การค้นคว้า
วิจัย ตรงตามหลักสูตร และตรงตามความต้องการของผู้ใช้ หากสำนักหอสมุดไม่สามารถนำทรัพยากร
สารสนเทศดังกล่าวออกให้บริการได้สำนักหอสมุดมีนโยบายส่งต่อทรัพยากรสารสนเทศที่ได้รับ
บริจาคไปทำประโยชน์อย่างอื่น

## วัตถุประสงค์การพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ

1. จัดหาทรัพยากรสารสนเทศเพื่อสนับสนุนการเรียนการสอนตามหลักสูตรของมหาวิทยาลัยและส่ง
เสริมการเรียนรู้นอกชั้นเรียน การศึกษาค้นคว้าวิจัยในมหาวิทยาลัยและสามารถตอบสนองความ
ต้องการของอาจารย์ นักวิชาการ นักศึกษา และบุคลากรของมหาวิทยาลัย
 2. จัดหาทรัพยากร
สารสนเทศเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้เชิงบูรณาการของคนทุกระดับและรวมองค์ความรู้ทางวิชาการ
วิชาชีพ  ศิลปวัฒนธรรม เพื่อชุมชนและสังคม 3. จัดหาทรัพยากรสารสนเทศทุกประเภท ได้แก่
สิ่งพิมพ์ สื่อโสตทัศน์ และสื่ออิเล็กทรอนิกส์ 4. จัดหาทรัพยากรสารสนเทศที่ทันสมัยอย่าง
สม่ำเสมอ 5. จัดหาทรัพยากรสารสนเทศโดยการมีส่วนร่วมของอาจารย์  นักศึกษา และบุคลากร
ของมหาวิทยาลัยในการพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ 6. จัดหาทรัพยากรสารสนเทศที่เหมาะสมภายใน
วงเงินงบประมาณที่ได้รับ ึ7. อนุรักษ์และสงวนรักษาทรัพยากรสารสนเทศทุกประเภทให้อยู่
ในสภาพพร้อมใช้งานและมีอายุการใช้งานยาวนาน 8. อนุรักษ์และสงวนรักษาเอกสารจดหมายเหตุ
และวัตถุพิพิธภัณฑ์อันเป็นมรดกทางวัฒนธรรมและแหล่งความรู้ที่สำคัญของมหาวิทยาลัยให้
คงอยู่อย่างยั่งยืน 9. พัฒนาระบบการจัดเก็บและการเข้าถึงทรัพยากรสารสนเทศในรูปแบบดิจิทัล
เพื่อการอนุรักษ์และการใช้งานในระยะยาว

## วิธีการจัดหาทรัพยากรสารสนเทศ

** 1. การซื้อ
 
พิจารณาการจัดซื้อตามรายชื่อที่ผู้ใช้ห้องสมุดเสนอซื้อ โดยให้เป็นไป
ตามนโยบายและวัตถุประสงค์การจัดหาทรัพยากรสารสนเทศให้สอดคล้องกับงบประมาณที่ได้รับ

2. การได้เปล่า 2.1 การขอรับบริจาค จากการสำรวจแหล่งที่มีสิ่งพิมพ์ได้เปล่าจากหน่วย
งานต่าง ๆ ของราชการและเอกชน หรือบุคคลทั่วไป 2.2 การได้รับจากหน่วยงานต่าง ๆ ของราชการ
และเอกชน หรือบุคคลทั่วไป

## ประเภทของทรัพยากรสารสนเทศ

ทรัพยากรสารสนเทศที่สำนักหอสมุดดำเนินการจัดซื้อจัดหา  มีดังนี้

1. ประเภทสิ่งพิมพ์ ได้แก่ หนังสือตำรา หนังสืออ้างอิง หนังสือสารคดี บันเทิงคดี วารสาร
หนังสือพิมพ์ รายงานการวิจัย สิ่งพิมพ์ที่มหาวิทยาลัยผลิต ต้นฉบับตัวเขียน และเอกสาร
อื่น ๆ
 2. ประเภทสื่อโสตทัศน์ ได้แก่ VCD DVD ทั้งสารคดีและบันเทิง และสื่อการศึกษา
อื่นๆ รวมถึงรูปภาพ/รูปถ่าย โปสเตอร์ 3. ประเภทสื่ออิเล็กทรอนิกส์  ได้แก่ ฐานข้อมูล
ออนไลน์ หนังสือและวารสารอิเล็กทรอนิกส์ Software ต่างๆ ที่มีเนื้อหาวิชาเกี่ยวข้อง
สอดคล้องและสนับสนุนการเรียนการสอน การวิจัยของมหาวิทยาลัย

## ผู้มีสิทธิในการคัดเลือกทรัพยากรสารสนเทศ

ผู้มีสิทธิในการคัดเลือกและเสนอรายชื่อทรัพยากรสารสนเทศ ประกอบด้วย บรรณารักษ์อาจารย์
นักศึกษา บุคลากรในมหาวิทยาลัย โดยเสนอรายชื่อผ่านทุกช่องทาง ได้แก่ ระบบเสนอซื้อออนไลน์
แบบเสนอรายชื่อหนังสือเพื่อการจัดซื้อ การเสนอรายชื่อทางโทรศัพท์ จดหมายอิเล็กทรอนิกส์
เฟซบุ๊ก

## แนวทางการคัดเลือกหนังสือเข้าห้องสมุด

**1. ด้านเนื้อหา**

1.1 ทรัพยากรสารสนเทศที่มีเนื้อหาวิชาการ ได้แก่ ตำราอาจารย์ งานวิจัย เอกสารประกอบ
การเรียนการสอน
 1.2 ทรัพยากรสารสนเทศที่มีเนื้อหากึ่งวิชาการ ได้แก่ ทรัพยากรสารสนเทศ
ที่มีเนื้อหาสาระ ให้ความรู้ ความคิด และส่งเสริมภูมิปัญญา ซึ่งอาจจะเขียนในรูปของบทความ
บทวิจารณ์ ความทรงจำ จดหมาย บันทึก บทอภิปราย ปาฐกถา บทสัมภาษณ์ หรือแม้แต่หนังสืออ้างอิง
ต่าง ๆ เช่น สารานุกรม พจนานุกรม ชีวประวัติ เป็นต้น 1.3 ทรัพยากรสารสนเทศที่มีเนื้อหา
บันเทิง ได้แก่ ทรัพยากรสารสนเทศที่มีจุดมุ่งหมายที่จะให้เกิดความบันเทิงเป็นสำคัญ 
เช่น นวนิยาย เรื่องสั้น เป็นต้น

**2. ด้านปีพิมพ์**

การคัดเลือกทรัพยากรสารสนเทศภาษาไทยและภาษาต่างประเทศ ต้องทันสมัย ฉบับพิมพ์ใหม่ล่าสุด
มีกำหนดปีพิมพ์ไม่เกิน 5 ปี

**3. ด้านกายภาพ**

3.1 หนังสือหรือวารสารต้องมีสภาพรูปเล่มที่ไม่ชำรุดเสียหาย ฉีกขาด กลับด้าน
 3.2 ต้อง
ไม่ใช่หนังสือ วารสาร และสื่อโสตทัศน์ที่สำเนาจากต้นฉบับ 3.3 หนังสือชื่อเรื่องใดหาก
มี 2 ลักษณะ เช่น ปกแข็งและปกอ่อน โดยมีราคาแตกต่างกันจะ พิจารณาจัดซื้อฉบับที่มีราคา
ถูกกว่า ยกเว้นหนังสือที่มีลักษณะพิเศษ อาทิ หนังสือพระราชนิพนธ์ เป็นต้น 3.4 หนังสือ
หรือวารสารต้องไม่มีรอยขีดเขียน เลอะ เปรอะเปื้อน 3.5 สื่อโสตทัศน์ต้องอยู่ในสภาพใช้
งานได้ ไม่แตก หัก โค้งงอ

** 4. จำนวนที่จัดซื้อ**

4.1 หนังสือภาษาไทย รายชื่อละ 2 เล่ม
 4.2 หนังสือภาษาต่างประเทศ รายชื่อละ 1 เล่ม 
4.3 วารสารภาษาไทยและภาษาต่างประเทศ รายชื่อละ 1 เล่ม 4.4 หนังสือพิมพ์ภาษาไทยและภาษา
ต่างประเทศ รายชื่อละ 1 ฉบับ 4.5 สื่อโสตทัศน์ภาษาไทยและภาษาต่างประเทศ รายชื่อละ 1
ชุด

** 5. ทรัพยากรสารสนเทศที่ไม่พิจารณาเข้าห้องสมุด**

5.1 ทรัพยากรสารสนเทศที่ซ้ำกับที่มีในสำนักหอสมุด
 5.2 ทรัพยากรสารสนเทศที่มีลักษณะ
เนื้อหาเป็นอันตรายต่อความมั่นคงของสถาบันชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ และสถาบันการเมือง
5.3 ทรัพยากรสารสนเทศที่มีเนื้อหาความรุนแรง ล่อแหลม และการใช้ภาษาที่ไม่สุภาพ 5.4 
ทรัพยากรสารสนเทศที่มีเนื้อหาลามก อนาจาร ขัดต่อวัฒนธรรมประเพณีอันดีงามของสังคมไทย

## สิทธิในการรับหรือปฏิเสธ

ทรัพยากรสารสนเทศที่ได้รับบริจาคเป็นกรรมสิทธิ์ของสำนักหอสมุด การรับหรือปฏิเสธในการนำ
ขึ้นให้บริการสามารถทำได้ ในกรณีที่ไม่เป็นไปตามนโยบายการจัดหาของสำนักหอสมุด เมื่อ
บริจาคให้สำนักหอสมุดแล้วสิ่งที่ได้รับบริจาคเป็นสิทธิโดยชอบธรรมของสำนักหอสมุดที่จะ
กระทำการใดๆ ก็ได้ตามกฎหมาย โดยยึดหลักเกณฑ์หลักเกณฑ์เพื่อการพิจารณาเลือกรับทรัพยากร
สารสนเทศ สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยแม่โจ้

หลักเกณฑ์เพื่อการพิจารณาเลือกรับทรัพยากรสารสนเทศ สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยแม่โจ้

**การตอบรับ**

เมื่อทางสำนักหอสมุดได้รับทรัพยากรสารสนเทศแล้วสำนักหอสมุดจะตอบขอบคุณตามที่ผู้บริจาค
แจ้งความประสงค์ไว้

## ผู้พิจารณาและดำเนินการ

บรรณารักษ์ของสำนักหอสมุดจะเป็นผู้ดำเนินการติดต่อและประสานงานในการจัดหา

**หมายเหตุ** : ทั้งนี้ให้อยู่ในดุลพินิจของบรรณารักษ์ผู้คัดเลือกหนังสือ

## **การอนุรักษ์และสงวนรักษา**

 1. **ทรัพยากรสารสนเทศ**

1.1 จัดเก็บทรัพยากรสารสนเทศในสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม ควบคุมอุณหภูมิ ความชื้น แสงสว่าง
และการถ่ายเทอากาศ
 1.2 ซ่อมแซมทรัพยากรสารสนเทศที่ชำรุดให้อยู่ในสภาพพร้อมใช้งาน 1.3
แปลงรูปทรัพยากรสารสนเทศที่มีคุณค่าให้อยู่ในรูปแบบดิจิทัล 1.4 สำรองข้อมูลทรัพยากร
สารสนเทศดิจิทัลอย่างสม่ำเสมอ

 2. **เอกสารจดหมายเหตุ**

2.1 จัดเก็บในห้องควบคุมอุณหภูมิและความชื้นโดยเฉพาะ
 2.2 ใช้วัสดุจัดเก็บที่ได้มาตรฐาน
การอนุรักษ์ 2.3 จัดทำสำเนาดิจิทัลเพื่อการเข้าถึงและป้องกันการเสื่อมสภาพจากการใช้
งาน 2.4 จำกัดการเข้าถึงต้นฉบับตามความเหมาะสม

 3. **วัตถุพิพิธภัณฑ์**

3.1 จัดแสดงและจัดเก็บในสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมกับวัสดุแต่ละประเภท
 3.2 ทำทะเบียนและ
บันทึกสภาพวัตถุอย่างละเอียด 3.3 ตรวจสอบสภาพและบำรุงรักษาตามหลักการอนุรักษ์ 3.4 จัด
ทำเอกสารประกอบและภาพถ่ายเพื่อการศึกษาค้นคว้า 3.5 ประสานงานกับผู้เชี่ยวชาญด้านการ
อนุรักษ์ตามความจำเป็น

ประกาศ ณ วันที่ 8 พฤศจิกายน 2567

[ประกาศสำนักหอสมุด เรื่องนโยบายการพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ สำนักหอสมุด  มหาวิทยาลัยแม่โจ้](https://library.mju.ac.th/2022/wp-content/uploads/2022/07/SD-LIB-P-11-01-Collection-Development-policy.pdf)

[ขั้นตอนการจัดซื้อทรัพยากรสารสนเทศ](https://library.mju.ac.th/2022/wp-content/uploads/2022/07/purchase-process.pdf)

[เกณฑ์และขั้นตอนการรับหนังสือบริจาค](https://library.mju.ac.th/2022/wp-content/uploads/2022/07/criteria-for-accepting-donated-books.pdf)

[แบบฟอร์มการบริจาคหนังสือ](https://libmode.mju.ac.th/2020/wp-content/uploads/2018/08/%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A%E0%B8%9F%E0%B8%AD%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B8%A1-%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%9A%E0%B8%A3%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%B2%E0%B8%84.docx)

[แบบฟอร์มเสนอซื้อหนังสือเข้าห้องสมุด](https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScWii2UUVka2fDy8Q6PsrfWn34BBdM9Owk3jSD03xJBGOEPtw/viewform)

[แบบฟอร์มการขออนุรักษ์และสงวนรักษา](https://lib.mju.ac.th/e-office/form/asindex.php)